Ukrayna’nın elektrik ithalatını %80 zorunlu kılan yeni düzenleme, sanayinin rekabet gücünü ciddi şekilde tehdit ediyor. Artan maliyetler ve planlama zorlukları, üretim ve ihracatı olumsuz etkileyebilir.
Ukrayna Elektrik İthalatında Yeni Düzenleme İle Karşı Karşıya
Ukrayna, sanayisinin rekabet gücünü kaybetme riskiyle karşı karşıya. Elektrik ithalatı zorunluluğunun %80 olarak belirlenmesi, ülke ekonomisine ciddi darbeler vurabilir. Mayıs ayında 448 bin megavat-saat olan elektrik ithalatı, Haziran ayında 858,3 bin megavat-saate yükseldi.
İş Dünyası İçin Olası Sonuçlar Nelerdir?
Mart ayının sonundan bu yana, Rusya’nın Ukrayna’nın enerji altyapısına düzenlediği sayısız füze ve drone saldırısı, özellikle termik santraller, hidroelektrik santralleri ve birçok trafo merkezini hedef aldı. Bu saldırılar sonucunda yaklaşık 9 gigavatlık enerji üretimi kaybedildi ve elektrik açığı oluştu.
Elektrik İthalatındaki Artış ve Planlı Kesintiler
Ukrayna, planlı kesintilerin yanı sıra elektrik ithalatını artırmaya başladı. Romanya, Slovakya, Polonya, Macaristan ve Moldova’dan elektrik ithal ediliyor. Ancak, 2024 Mayıs ayının sonunda Bakanlar Kurulu tarafından kabul edilen 611 sayılı karar, elektrik ithalatı için minimum %80 kota belirledi. Bu karar, önceden tartışılmadan alındığı için Ukrayna iş dünyası için büyük bir sürpriz oldu.
Şirketler Bu Kararın Olası Sonuçları Hakkında Ne Diyor?
Yüksek Elektrik Fiyatları
Ukrayna’da sanayi tüketicileri için elektrik maliyeti, Avrupa’daki en yüksek seviyede. GMK Center’ın araştırmasına göre, Haziran ayında Ukrayna’da gün öncesi piyasasında elektrik fiyatı megavat-saat başına 112,3 euroydu. Oysa Polonya’da bu fiyat 105 euro, Almanya’da ise 72,6 euroydu.
Üretim ve Rekabet Gücünde Azalma
Elektrik tedarik maliyetlerindeki artış, ürünlerin iç ve dış piyasalarda rekabet gücünü azaltıyor ve bu da şirketlerin üretimlerini düşürmelerine neden oluyor.
Üretim Planlamasında Zorluklar
Elektrik arzındaki istikrarsızlık, üretim planlamasını zorlaştırıyor ve bu durum yalnızca sanayiye değil, aynı zamanda ilgili sektörler ve lojistik alanına da olumsuz yansıyor.
Devlet Bütçesine Olan Etkiler
Üretim ve ihracattaki azalma, devlet bütçesine de negatif yansıyabilir. ArcelorMittal Kryvyi Rih’in tahminlerine göre, %80 elektrik ithalatı kotası, vergi ödemelerinin, maden ve çevre ödemelerinin azalmasına ve hammadde ithalatındaki KDV’nin düşmesine yol açabilir.
Sosyal Etkiler ve Döviz Gelirleri
Olumsuz Sosyal Sonuçlar
Elektrik maliyetlerindeki artış, dünya pazarında rekabet gücünün azalmasına yol açar. Bu durum, şirketlerin üretimlerini azaltmasına ve işten çıkarmalara neden olabilir.
Döviz Gelirlerindeki Azalma
İhraç edilen ürün miktarının azalması, döviz gelirlerini de olumsuz etkileyebilir. İhracattaki azalma, aylık yaklaşık 90 milyon dolar (3,6 milyar grivna) kayba neden olabilir.
İş dünyası, %80 elektrik ithalatı zorunluluğu kararının yeniden gözden geçirilmesi çağrısında bulunuyor. Girişimciler, bu oranın %50 seviyesinde belirlenmesinin daha uygun olacağını, aksi takdirde yüksek ithalat maliyetlerinin üretimi azaltacağını savunuyorlar.
