Ukrayna Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, Avrupa Birliği ile “kısmi entegrasyon” önerilerine sert çıktı. Kiev’in hedefinin açık olduğunu belirten Zelenskiy, “Sembolik değil, tam üyelik” vurgusu yaptı.
Ukrayna neden tam üyelikte ısrar ediyor?
Avrupa Birliği’nin Ukrayna’ya yönelik 90 milyar euroluk kredi ve yeni Rusya yaptırımları kararlarının ardından gözler yeniden Kiev’in üyelik sürecine çevrildi. Bu süreçte Cumhurbaşkanı Volodimir Zelenskiy, ülkesinin AB üyeliği konusunda taviz vermeyeceğini açık bir dille ifade etti.
Kıbrıs’ta düzenlenen zirve öncesinde gazetecilere konuşan Zelenskiy, Ukrayna için önerilen “kısmi üyelik” ya da “kolaylaştırılmış entegrasyon” modellerini reddetti.
Zelenskiy: “Sembolik üyeliğe ihtiyacımız yok”
Ukrayna lideri, Avrupa ile ilişkilerde yarım çözümleri kabul etmeyeceklerini vurgulayarak şu ifadeleri kullandı:
“Ukrayna’nın AB’de sembolik üyeliğe ihtiyacı yok. Biz yalnızca kendimizi değil, Avrupa’yı da savunuyoruz. Bu mücadele sembolik değil; insanlar hayatını kaybediyor.”
Zelenskiy’nin bu sözleri, son dönemde Almanya ve Fransa tarafından gündeme getirilen kolaylaştırılmış üyelik tartışmalarına doğrudan yanıt olarak değerlendiriliyor.
“Avrupa değerlerini savunuyoruz” vurgusu
Zelenskiy, Ukrayna’nın ortak Avrupa değerleri uğruna mücadele ettiğini belirterek, bu nedenle ülkesinin Avrupa Birliği’nin tam üyesi olmayı hak ettiğini dile getirdi.
“Farklı üyelik formatları tartışılıyor, ancak adil olmak zorundayız” diyen Ukrayna lideri, özellikle kendi kurumlarına da çağrıda bulunarak sembolik çözümler aranmaması gerektiğini söyledi.
Budapeşte Memorandumu hatırlatması
Ukrayna Cumhurbaşkanı, geçmişte verilen güvenlik garantilerine de değinerek dikkat çekici bir hatırlatma yaptı. Budapeşte Memorandumu gibi anlaşmaların “sembolik kaldığını” belirten Zelenskiy, benzer bir yaklaşımın AB sürecinde tekrarlanmasını istemediklerini ifade etti.
Ayrıca NATO sürecine de atıfta bulunan Zelenskiy, Ukrayna’nın artık gerçek ve bağlayıcı entegrasyon istediğini vurguladı.
Macaristan vetosu süreci nasıl etkiliyor?
Ukrayna’nın AB üyelik süreci, özellikle Macaristan’ın vetosu nedeniyle uzun süredir ilerleme kaydedemiyor. Temmuz 2024’te Budapeşte’nin AB Konseyi dönem başkanlığını devralmasıyla birlikte müzakereler neredeyse tamamen durdu.
Dönemin Başbakanı Viktor Orbán, Ukrayna’nın üyeliğine mesafeli yaklaşarak sürecin tıkanmasına neden olmuştu.
AB liderlerinden Ukrayna mesajı
Kıbrıs’taki zirvede konuşan Avrupa Konseyi Başkanı António Costa, Ukrayna’ya verilen 90 milyar euro kredi ve Rusya’ya yönelik yeni yaptırımların, adil ve kalıcı barış için önemli adımlar olduğunu söyledi.
Costa, sıradaki hedefin Ukrayna ile üyelik müzakerelerinin ilk faslını açmak olduğunu belirtti.
AB içinde görüş ayrılıkları sürüyor
Her ne kadar bazı ülkeler Ukrayna’nın üyeliğini hızlandırmak istese de, Avrupa içinde bu konuda net bir uzlaşı yok. Estonya Başbakanı Kristen Michal, Ukrayna’nın geleceğinin Avrupa’da olduğunu savunarak sürecin kaçınılmaz olduğunu dile getirdi.
Ancak diğer liderler daha temkinli. Lüksemburg Başbakanı Luc Frieden, Ukrayna’nın AB ailesinin parçası olduğunu kabul etmekle birlikte, üyelik kriterlerinin eksiksiz yerine getirilmesi gerektiğini söyledi.
Benzer şekilde Belçika Başbakanı Bart De Wever, Ukrayna’nın kısa vadede AB’ye katılmasının gerçekçi olmadığınıifade etti.
Ukrayna süreci hızlandırmak istiyor
Ukrayna hükümeti ise müzakerelerin gecikmeden ilerlemesini talep ediyor. Avrupa entegrasyonundan sorumlu yetkililer, bazı müzakere başlıklarının kısa sürede kapanabileceğini ve sürecin hızlanabileceğini belirtiyor.
Kiev yönetimi, önümüzdeki dönemde AB ile daha derin ekonomik entegrasyon ve ardından tam üyelik anlaşması için zemin hazırlanmasını hedefliyor.
