Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Rusya-Ukrayna savaşında aşamalı bir ateşkes planı önerdi. Bu planın ilk adımı olarak hava saldırılarının durdurulması gündeme geldi. Ancak Moskova’nın bu teklife nasıl yanıt vereceği belirsizliğini koruyor.
Zelenskiy’nin Hava ve Deniz Ateşkesi Teklifi Ne İçeriyor?
Geçtiğimiz hafta, Beyaz Saray’daki görüşmelerin ardından erken ayrılan Volodimir Zelenskiy, Londra’da Avrupa liderleriyle bir araya geldi. İngiltere Başbakanı Keir Starmer ve Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile yaptığı görüşmelerde, Ukrayna’ya yönelik desteğin devamı ve savaşın sona erdirilmesi için olası adımlar ele alındı.
Starmer, zirve sonrası yaptığı açıklamada İngiltere, Fransa ve muhtemelen birkaç Avrupa ülkesinin daha Ukrayna ile bir ateşkes planı üzerinde çalıştığını belirtti. Bu planın, önümüzdeki süreçte ABD’ye sunulacağı ifade edildi.
Macron’un aktardığı bilgilere göre, bu girişim hava, deniz ve enerji altyapısını kapsayan sınırlı bir ateşkes öngörüyor ve bu ateşkesin bir aylık bir süreyi kapsaması planlanıyor. Ancak İngiltere’nin Savunma Bakan Yardımcısı Luke Pollard, Londra ve Paris’in bu teklife henüz resmen onay vermediğini vurguladı. Pollard, “Müzakereler sürüyor ve farklı senaryolar değerlendiriliyor,” dedi.
Batılı Liderlerden Trump ile Görüşme Girişimi
İngiliz basınında yer alan haberlere göre Starmer, Macron ve Zelenskiy’nin önümüzdeki hafta Donald Trump ile görüşmek için ABD’ye gidebileceği belirtiliyor. Diploması kaynakları, bu ziyaretin amacının Trump’a Ukrayna için ortak bir barış planı sunmak olduğunu ifade ediyor.
Görüşmelerin odağında, hava ve deniz saldırılarının karşılıklı olarak yasaklanması fikri bulunuyor. Zelenskiy, geçtiğimiz günlerde sosyal medya platformu X’te yaptığı paylaşımda, “Savaşı sona erdirmek için hızlı hareket etmeye hazırız” diyerek, bu planın ilk aşamalarının esir takası ve hava sahasında ateşkes olabileceğini belirtti. Ayrıca, ABD ile doğal kaynaklar konusunda stratejik bir anlaşma yapmaya da hazır olduklarını ifade etti.
ABD Başkanı Trump, Kongre’ye yaptığı konuşmada Zelenskiy’nin mesajına vurgu yaparak, “Ukrayna, mümkün olan en kısa sürede masaya oturmaya hazır” açıklamasını yaptı. Trump, “Zelenskiy’nin mektubu önemliydi ve kalıcı barış için çalıştığını gösteriyor” ifadelerini kullandı.
Rusya Ateşkese Yanaşır mı?
Ukrayna Ordusu Teritorial Savunma Kuvvetleri’nden askeri uzman Oleksandr Musiyenko, Ukrayna’nın hava sahasında ateşkes çağrısının Rusya tarafından kabul edilip edilmeyeceğine dair değerlendirmelerde bulundu.
Musiyenko’ya göre, Kremlin şu anda büyük çaplı bir füze saldırısı için hazırlık yapıyor. Ancak, bu saldırının gerçekleşip gerçekleşmeyeceği belirsiz.
“Eğer Rusya, bu çağrılara rağmen büyük çaplı bir saldırı düzenlerse, bu onların şu an için barış görüşmelerine yanaşmadığını gösterecek” diyen uzman, “Bu durumda sorumluluk tamamen Moskova’ya ait olacak ve Kremlin’in ateşkese ilgisiz olduğu netleşecek” ifadelerini kullandı.
Öte yandan Musiyenko, Rusya’nın olası saldırıyı iptal edebileceği ihtimaline de değindi: “Bu sadece hava şartlarına bağlı değil. Rusya, Ukrayna’nın karşı saldırıları nedeniyle zor durumda. Ukrayna, Rusya’nın askeri noktalarına zarar vermeye başladı ve bu da Moskova’yı baskı altında tutuyor” dedi.
Uzman, “Eğer Rusya hava saldırılarını durdurmaya karar verirse, bu Ukrayna’nın artan askeri baskısının bir sonucu olabilir” şeklinde konuştu. Aksi takdirde, Moskova’nın bu çağrılara kayıtsız kalmasının “barış görüşmelerine isteksiz olduğunu” göstereceğini vurguladı.
Son olarak, ABD ve Batılı müttefiklerin ateşkes çağrılarının, Washington’un Ukrayna’ya sağladığı askeri desteğin geçici olarak durdurulduğu bir döneme denk geldiği belirtiliyor.
Amerikan basınına göre, ABD, Kiev’e desteği ancak Zelenskiy’nin barış görüşmelerine açık olduğunu göstermesi halinde yeniden başlatabilir.
